Türkiye’de Beyin Göçü Zirveye Çıktı: Ankara’dan Giden Gidene

TÜİK’in 2025 yılı yükseköğretim beyin göçü verilerine göre, üniversite mezunlarının yurt dışına göç oranı yüzde 2,2’ye yükseldi. Veri setinin tutulmaya başlandığı 2015’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşan oranda İstanbul ilk sırada yer alırken, mezunların en çok tercih ettiği ülke Almanya oldu.

Türkiye’de Beyin Göçü Oranı Yüzde 2,2’ye Yükseldi

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), “Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri, 2025” verilerini yayımladı. Verilere göre yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı, bir önceki yıla kıyasla artarak yüzde 2,2’ye çıktı. Böylece oran, veri setinin tutulmaya başlandığı 2015 yılından bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 2,7, kadınlarda ise yüzde 1,8 olarak hesaplandı. Veriler, yurt dışına göç eden yükseköğretim mezunlarının oranının cinsiyete göre farklılaştığını ortaya koydu.

Beyin Göçünün En Yüksek Olduğu İl İstanbul

İllere göre yapılan değerlendirmede, yükseköğretim mezunları arasında beyin göçü oranının en yüksek olduğu il yüzde 4 ile İstanbul oldu. İstanbul’u İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova takip etti.

Beyin göçü oranının en düşük olduğu il ise yüzde 0,2 ile Siirt olarak kaydedildi. Siirt’in ardından Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis sıralandı.

Erkeklerde beyin göçü oranının en yüksek olduğu iller İstanbul yüzde 4,7, İzmir yüzde 4,4, Ankara yüzde 3,6, Eskişehir yüzde 2,9 ve Yalova yüzde 2,8 şeklinde sıralandı.

Kadınlarda da İstanbul ilk sırada yer aldı. İstanbul’da oran yüzde 3,4 olurken İzmir’de yüzde 2,8, Ankara’da yüzde 2,4, Eskişehir’de yüzde 1,7 ve Bursa’da yüzde 1,5 olarak ölçüldü.

Vakıf Üniversitesi Mezunlarında Oran Yüzde 4,4

Üniversite türüne göre incelendiğinde, devlet üniversitelerinden mezun olanların beyin göçü oranı yüzde 1,9, vakıf üniversitelerinden mezun olanların oranı ise yüzde 4,4 oldu.

Vakıf üniversitesi mezunları arasında eğitim sırasında alınan burs durumuna göre de farklılıklar görüldü. Tam burslu eğitim alan mezunlarda beyin göçü oranı yüzde 8,6 ile en yüksek seviyede hesaplandı. Kısmi burslu mezunlarda oran yüzde 3,8, ücretli eğitim alanlarda ise yüzde 3,7 oldu.

Beyin Göçünde Bilişim ve Mühendislik Alanları Öne Çıktı

Eğitim ve öğretim alanlarına göre beyin göçü oranının en yüksek olduğu alan yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri oldu. Bu alanı yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik izledi.

Bilişim ve iletişim teknolojileri alanındaki mezunlarda beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 8,2, kadınlarda yüzde 5,1 olarak kaydedildi.

En düşük oran erkeklerde yüzde 0,8 ile tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik alanında görüldü. Kadınlarda ise eğitim alanı yüzde 0,7 ile en düşük orana sahip oldu.

Moleküler Biyoloji ve Genetik İlk Sırada

Lisans programları arasında beyin göçü oranının en yüksek olduğu bölüm yüzde 13,1 ile moleküler biyoloji ve genetik oldu.

Bu bölümü yüzde 13 ile işletme mühendisliği, yüzde 11 ile matematik mühendisliği, yüzde 10,9 ile elektronik mühendisliği ve yüzde 10,2 ile fizik mühendisliği takip etti.

Öğrenim diline göre yapılan değerlendirmede ise Fransızca eğitim alan mezunlar yüzde 10,5 ile ilk sırada yer aldı. Fransızcayı yüzde 7,5 ile Almanca, yüzde 6,8 ile İngilizce ve yüzde 5 ile Rusça izledi.

Üniversite Mezunları En Çok Almanya’ya Göç Etti

TÜİK verilerine göre, yurt dışına göç eden yükseköğretim mezunlarının en çok tercih ettiği ülke Almanya oldu.

Almanya’yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri, yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada takip etti.

Tercih edilen ülkelere göre mezun olunan lisans programları da farklılık gösterdi. Almanya’ya göç edenler arasında bilgisayar mühendisliği mezunları öne çıktı. Bilgisayar mühendisliği mezunları, Birleşik Krallık ve Hollanda’yı tercih edenler arasında da en büyük paya sahip oldu.

ABD’ye göç eden mezunlar arasında elektrik-elektronik mühendisliği, Kanada’ya göç edenler arasında ise işletme mezunları en büyük paya sahip lisans programları olarak kayıtlara geçti.

Beyin Göçü Verileri Ne Gösteriyor?

TÜİK’in 2025 yılı verileri, yükseköğretim mezunlarının yurt dışına göç oranının son yıllardaki seyrini ve mezunların tercih ettiği ülke ve alanları ortaya koyuyor. Bilişim, mühendislik ve bazı teknik lisans programlarında ölçülen oranlar dikkat çekerken, Almanya, ABD ve Avrupa ülkeleri mezunların öne çıkan göç destinasyonları arasında yer aldı.